netherlandsnl
Grafiek van de week

Grafiek van de week

12-07-2019 | Visie

Onverstoorbare groei?

  • Peter van der Welle
    Peter
    van der Welle
    Strategist

Applaus voor de groei in de VS die onverstoord aanhoudt. Deze week passeerde de huidige groeifase van de Amerikaanse economie, die begon in juni 2009, de grens van 120 maanden. Daarmee werden de jaren 1991-2001 in het Clinton-tijdperk van de troon gestoten als langste periode van economische groei na de Tweede Wereldoorlog (WOII) zonder dat de VS in een recessie terechtkwam. Daarbij is de groei ook bijzonder stabiel, met weinig volatiliteit in het groeitempo, wat gunstig is voor de waardering van risicovolle beleggingen. Trump meldde in een van zijn vele tweets al dat de economie ‘nog nooit zo goed heeft gedraaid’.

Is dat echt zo? Als we kijken naar het tempo van de groei, lijkt dit verhaal toch niet helemaal te kloppen. Deze expansie mag historisch gezien dan wel lang en stabiel zijn (gemiddeld duurde een groeiperiode na WOII 58 maanden volgens het National Bureau of Economic Research dat conjuncturele indicatoren bijhoudt), maar het is ook verreweg de meest trage. Sinds het einde van de Grote Recessie is het Amerikaanse reële bbp cumulatief met 24% gegroeid, terwijl in de periode 1991-2001 een cumulatieve groei van 41% werd gegenereerd. Dit betekent dat het reële bbp 1,7% per jaar achterloopt op de groei in het Clinton-tijdperk.

De reden voor dit gematigde groeipad moeten we zoeken bij de Amerikaanse consument. De grafiek van deze week toont het verloop van de Amerikaanse consumptieve bestedingen (gecorrigeerd voor inflatie) tijdens de NBER-groeifasen na WOII. Het verloop van de lijnen bewijst min of meer dat de bbp-groei over het algemeen gematigd was en dat de toename van de Amerikaanse consumptieve bestedingen na 2009 2,1% achterbleef bij de periode 1991-2001.

Ontdek de nieuwste inzichten
Ontdek de nieuwste inzichten
Aanmelden

Schuchtere groei

Dit roept natuurlijk de vraag op waarom de groei van de Amerikaanse consumptieve bestedingen de afgelopen tien jaar historisch gezien zo schuchter was. Het consumentenvertrouwen in de VS is toch nog hoger zelfs dan het piekniveau van eerdere expansiefasen (lees 1991-2001)? En consumenten die vertrouwen hebben, besteden toch meer?

Een deel van het antwoord vinden we in het Amerikaanse huishoudboekje. Tijdens de Grote Financiële Crisis zijn in die huishoudboekjes behoorlijk wat gaten gevallen. In het eerste kwartaal van 2008 bereikte de uitstaande schuld van Amerikaanse huishoudens als percentage van het netto besteedbare inkomen een recordhoogte van 133,6%, waarna het niveau ononderbroken is gedaald naar slechts 98,1% in het eerste kwartaal van 2019. In de nasleep van de Grote Financiële Crisis wilden veel Amerikanen eerst hun huishoudboekjes op orde brengen. Ze gebruikten hun inkomen om schulden af te lossen, wat een rem zette op de groei van de consumptie.

Maar hiermee hebben we niet het hele verhaal te pakken, want deze redenering gaat alleen op voor de eerste jaren van de groei. De nettoschuld van Amerikaanse huishoudens bereikte in het tweede kwartaal van 2012 het laagste niveau en is vanaf dat punt weer geleidelijk aan gestegen. Waarom heeft dat niet geleid tot een opleving in de bestedingen? Onlangs stelde de NY Fed vast dat de schuldgroei na de GFC vooral te vinden is in oudere en vermoedelijk meer vermogende huishoudens met een hoge kredietscore. Meestal zijn dit ook de huishoudens die iets minder geneigd zijn hun beschikbare geld uit te geven.

Verandering in bestedingsgedrag

Tot slot kunnen we nog bedenken dat de consumptiegroei wordt geremd door de herinnering aan de crisis, met als gevolg angst voor risico, en somberheid vertaalt zich door naar de toekomst. Uit studies blijkt dat huishoudens na een inkomensdaling die hun normale bestedingspatroon bedreigt zeer risicomijdend worden en iedere extra dollar nogmaals omdraaien voordat ze die uitgeven. Deze verandering in bestedingsgedrag sluit volledig aan bij de verdubbeling van de Amerikaanse spaarquote sinds 2007. De ‘onverstoorbare groei’ maakt dus ook duidelijk dat er grote veranderingen zijn in consumentengedrag.

Gerelateerd aan dit artikel:

Disclaimer

De informatie op deze website is uitsluitend bestemd voor professionele & institutionele beleggers.

Bevestig alstublieft dat u een professionele belegger bent en dat u de voorwaarden van deze website hebt gelezen en begrepen, en deze accepteert.

Niet akkoord