belgiumnl
Passief beleggen en duurzaamheid gaan niet samen

Passief beleggen en duurzaamheid gaan niet samen

18-09-2018 | Visie

Duurzaam beleggen vraagt om actieve keuzes en dat kan dus niet met een puur passieve strategie, zeggen kwantitatieve specialisten van Robeco.

  • David Blitz
    David
    Blitz
    Chief Researcher
  • Wilma de Groot, PhD
    Wilma
    de Groot, PhD
    Head of Core Quant Equities

In het kort

  • Passieve fondsen kopen de gehele markt zonder te letten op ESG-factoren
  • Duurzame indices hanteren een actieve strategie, geen passieve
  • Het beste van twee werelden is mogelijk met duurzame Enhanced Indexing

In een nieuw artikel stellen David Blitz en Wilma de Groot dat duurzaam beleggen en passief beleggen fundamenteel onverenigbaar zijn. Daarom moeten beleggers een keuze maken tussen de twee beleggingsstijlen.

“De afgelopen decennia was de verschuiving van actief naar passief beleggen een van de grootste trends in de beleggingswereld. Het idee achter passief beleggen is dat actief beheer een nulsomspel is vóór kosten. Dat impliceert dat het passief volgen van de naar kapitalisatie gewogen marktportefeuille tegen minimale kosten, een bovengemiddelde performance moet opleveren”, zegt Blitz, co-hoofd van de afdeling Quantitative Research bij Robeco.

“Een andere erg populaire trend onder beleggers is dat ze serieus werk maken van duurzaamheidsintegratie in het beleggingsproces. Daarbij houden ze vooral rekening met criteria op het gebied van milieu, maatschappij en ondernemingsbestuur (environmental, social and governance; ESG). Deze twee manieren van beleggen staan fundamenteel gezien haaks op elkaar en dus moeten beleggers kiezen voor één van de twee. Allebei is geen optie.”

Ontdek de nieuwste inzichten op het gebied van duurzaamheid
Ontdek de nieuwste inzichten op het gebied van duurzaamheid
Aanmelden

Verschillende drijfveren

“Gevoelsmatig zou je denken dat het mogelijk is om duurzaamheidscriteria effectief te integreren in een passieve beleggingsbenadering. Zo kunnen passieve beleggers actief stemmen en een dialoog aangaan. Verder kunnen ze de minst duurzame aandelen uitsluiten en ervoor kiezen om passief een ESG-index te volgen”, aldus De Groot, portefeuillemanager voor het Core Quantitative Equity-team van Robeco.

“Voor uitvoerige duurzaamheidsintegratie zijn echter veel actieve beslissingen nodig. Denk aan actief portefeuillebeheer, actief risicobeheer en actieve technieken voor de beoordeling van de performance. Dat betekent dat beleggers actief aan het beleggen zijn, of ze dat nou leuk vinden of niet. Passief beleggen en duurzaamheidsintegratie zijn twee zeer verschillende beleggingsfilosofieën, die niet goed samengaan.”

Volgens de auteurs hebben passieve aandeelhouders wel de mogelijkheid om te stemmen, maar bleek uit een recente studie dat ze in 90% van de gevallen kiezen voor het standpunt van het management van een onderneming1. Het bedrijfsmodel van passieve beheerders is dat ze de marktindex zo nauwgezet mogelijk repliceren. Daarvoor maakt het niet uit of ze stemmen of een dialoog aangaan. Aan de andere kant is de belangrijkste taak van actieve beheerders dat ze waarde toevoegen. Actief stemmen en engagement zijn daar krachtige instrumenten voor.

Bovendien kunnen passieve beleggers, behalve waarschuwen voor slechte publiciteit, heel weinig doen als bedrijven de engagementactiviteiten niet serieus nemen. Zo kunnen ze geen posities verkopen in bedrijven die alleen maar zeggen dat ze ESG-kwesties aanpakken, maar dat in werkelijkheid niet doen. Ze zijn namelijk verplicht de gehele marktportefeuille te repliceren.

Enhanced indices

Toch kunnen ook passieve beheerders een brede marktindex volgen en tegelijkertijd de aandelen uitsluiten die het minst duurzaam zijn. Aandelen die vaak worden uitgesloten, zijn onder meer de zogenaamde sin stocks, zoals die gerelateerd aan tabak en alcohol, of die van controversiële bedrijven, zoals fabrikanten van clusterbommen. Ook producenten van steenkool worden steeds vaker toegevoegd aan deze lijst.

Het verschil in performance blijft klein zolang het aantal uitsluitingen beperkt is. Maar deze benadering wordt steeds moeilijker naarmate de uitsluitingslijst langer wordt. Bovendien doe je dan alleen aan negatieve screening. Positieve screening op basis van ESG-criteria is niet mogelijk. Wat je wél opneemt in een portefeuille is echter net zo belangrijk als wat je niet opneemt.

Sommige passieve beleggers denken dat ze dit probleem omzeilen door een ESG-index te volgen, die alleen aandelen met de beste ESG-profielen bevat. Er kunnen passieve beheertechnieken worden gebruikt om de performance van zo'n index te repliceren, maar toch heeft deze benadering alle kenmerken van een actieve portefeuille.

“Wat een ESG-index nog actiever maakt, is dat het ESG-profiel van een bedrijf door de jaren heen verandert. En ook de ESG-criteria zelf veranderen: wat 20 jaar geleden als duurzaam werd beschouwd, is dat nu misschien niet meer”, zegt Blitz.

Het beste van twee werelden?

Hoe zit het dan met een alternatieve oplossing: een actieve, duurzame benadering die dicht bij de passieve marktindex blijft? Heb je dan niet het beste van twee werelden?

“Bij Robeco hebben we veel ervaring met het efficiënt integreren van talloze soorten duurzaamheidseisen in beleggingsportefeuilles. Dat resulteert echter niet altijd in een bijzonder actieve portefeuille”, zegt De Groot.

“Ook als de weging van individuele aandelen niet te veel mag afwijken van de naar kapitalisatie gewogen index, is het toch mogelijk om een portefeuille samen te stellen met een sterk duurzaamheidsprofiel. Een mooi voorbeeld hiervan is het fonds Robeco QI Global Developed Sustainable Enhanced Index Equities, dat een verwachte tracking error heeft van slechts 1%.”

“Deze strategie streeft naar een hoger nettorendement dan dat van de MSCI World Index door de portefeuille te richten op aandelen met een goede score voor bewezen kwantitatieve factoren, zoals value en momentum. Tegelijkertijd profiteert de strategie van de grootste voordelen van passief beleggen: een zeer gespreide portefeuille tegen lage kosten.”

1Fichtner, J., Heemskerk, E.M. & J. Garcia-Bernardo, 2017. “Hidden power of the Big Three? Passive index funds, re-concentration of corporate ownership, and new financial risk.” Business and Politics, Vol. 19 (2), pp. 298-326.

Logo

Disclaimer

De informatie op deze website is uitsluitend bedoeld voor professionele partijen. Een professioneel belegger is: een belegger die beroepsmatig over voldoende kennis, deskundigheid en ervaring beschikt om de financiële risico’s van de zelf genomen beleggingsbeslissing(en) adequaat in te schatten.

Bezoekers van deze website dienen zich ervan bewust te zijn dat zij zelf verantwoordelijk zijn voor naleving van alle in hun eigen land geldende wetten en voorschriften.

Door op Akkoord te klikken, bevestigt u dat u een professionele belegger bent. Indien u op Niet akkoord klikt, wordt u doorverwezen naar de omgeving voor particulieren.

Niet akkoord