By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

De twee gezichten van technologische innovatie

Visie | Lukas Daalder

Technologische innovatie is positief voor de wereldeconomie, maar heeft ook een keerzijde. Start-ups die de markt ontwrichten blijven belangrijk, vooral als nieuwe producten goedkoper zijn dan of een uitdaging vormen voor bestaande spelers.

In het kort:
  • Technologische ontwikkelingen bieden oplossingen, maar zorgen ook voor problemen op de arbeidsmarkt
  • Ontwrichtende technologieën zetten de toon
  • Digitalisering voegt waarde toe, maar blijft moeilijk te kwantificeren

"De opkomst van allerlei nieuwe technologieën, zoals de ontwikkeling van steeds krachtigere computerchips en de verdere ontwikkeling van het internet als distributiekanaal, verdeelt de wereld in twee kampen", aldus Lukas Daalder, Chief Investment Officer bij Robeco Investment Solutions.

"Aan de ene kant zijn er mensen die ervan overtuigd zijn dat deze trends een oplossing bieden voor al onze economische uitdagingen en klimaatproblemen. Dit zijn aanhangers van de school van exponentiële groei en zij trekken elk groeicijfer door tot in het oneindige."

"Aan de andere kant van het spectrum zijn er mensen die ernstig twijfelen aan het potentieel die deze nieuwe technologieën bieden. Ze wijzen op het banenverlies dat gepaard gaat met de aanhoudende robotisering en automatisering. De opkomst van 'ontwrichtende bedrijven' doet volgens hen meer kwaad dan goed, omdat ze alleen maar leiden tot economische chaos. De waarheid ligt waarschijnlijk ergens in het midden."

Supersnelle veranderingen
Volgens Daalder is de groei van het aantal smartphones hier een duidelijk voorbeeld van. Vijf jaar geleden was het nog een nicheproduct, terwijl nu iedereen er een heeft. De ontwikkeling ervan werd echter geleid door het machtige Apple en andere technologiegiganten. In de toekomst zullen innovaties waarschijnlijk vaker afkomstig zijn van ontwrichtende start-ups, zegthij.

De snelheid waarmee innovatie plaatsvindt, is nog steeds verrassend. Het duurde 75 jaar voordat de telefoon algemeen werd gebruikt, maar Facebook groeide in minder dan vijf jaar uit van een website die oprichter Mark Zuckerberg in zijn studentenkamer had bedacht tot één van de grootste bedrijven ter wereld. De veel geroemde 'Wet van Moore' – waarbij de capaciteit van nieuwe microchips elke twee jaar verdubbelt, terwijl de prijs halveert – loopt op zijn einde door de komst van kwantumtechnologie.

'Ontwrichtende start-ups kunnen negatief zijn voor de aandelen van bestaande bedrijven'

"Als gevolg heeft de 'oude' economie te weinig tijd om zich aan te passen aan de veranderingen. Dit heeft mogelijk enorme maatschappelijke gevolgen. Zo worden studenten nu klaargestoomd voor functies die over vier jaar misschien helemaal niet meer bestaan. Of pensioenfondsen krijgen te maken met het plotseling opdrogen van hun kapitaalinstroom", zegt Daalder. "Neem de zelfrijdende auto. Het is moeilijk om te voorspellen wat beroepschauffeurs en verzekeringsmaatschappijen gaan doen als deze auto op grote schaal wordt geïntroduceerd."

Een neveneffect van nieuwe technologie is volgens Daalder dat het deflatoire karakter ervan voor centrale banken een reden is om de rente laag te houden. En dat betekent dat het rendement op obligaties ook laag blijft. Wat betreft aandelen kunnen ontwrichtende start-ups negatief zijn voor bestaande bedrijven, maar dat hangt af van de eindvraag. Een hogere productiviteit dankzij innovatie en economische groei als gevolg van nieuwe technologie zouden echter in het algemeen positief moeten zijn voor de aandelenmarkten.

'Technorealist'
De mogelijke impact van technologische innovatie, zoals beschreven in een speciaal deel van Expected Returns met de titel ‘The economic effects of the technological revolution’, borduurt voort op een eerder onderzoek naar de toekomst, waarbij Daalder zichzelf omschreef als ‘technorealist’.

"Als je mij vraagt of de komende twintig jaar saai zullen zijn met stagnatie of juist heel dynamisch met hoogte- en dieptepunten, dan ga ik zeker voor het tweede scenario", zei hij in het artikel van juli 2015. "Ja, natuurlijk zijn er sectoren die te maken krijgen met verliezen door alle technologische ontwikkelingen. Denk bijvoorbeeld aan uitgevers en de muziekindustrie. Maar tegelijkertijd is er een revolutie gaande, waar de traditionele berekeningen voor het meten van economische groei over het algemeen nog geen rekening mee hebben gehouden. De waarde van alle digitalisering in die sectoren kan eenvoudigweg niet 'nul' zijn."

outlook-2016-110x90px.jpgWilt u het volledige rapport lezen?
Klik hier en download de (Engelstalige) "Outlook 2016: Diminishing returns"



Lukas Daalder

Lukas Daalder

CIO Investment Solutions
Deel deze pagina:

Auteur

Lukas Daalder
CIO Investment Solutions


Join the conversation



Nieuwsbrief

Meld u aan voor onze e-mail nieuwsbrief om updates te ontvangen en op de hoogte te blijven van aankomende webinars.