By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Jacqueline Lommen

Van DB naar DC: slootjespringen in de pensioenpolder

26-01-2016 | Visie

Het gaat nu snel met het nieuwe pensioencontract. Het wetsvoorstel voor een DC-regeling met variabele pensioenuitkering zit in de politieke pijplijn. En de SER komt later dit jaar met zijn advies voor een toekomstbestendig pensioenstelsel. Sociale partners kunnen dus naar verwachting binnenkort de voordelen van DB en DC combineren. Een reden wellicht om samen de sprong te wagen.

  • In het kort
  • Premieovereenkomst met variabele uitkering is logische volgende stap in evolutieproces pensioenregelingen
  • Deze nieuwe regeling komt naar verwachting dit najaar beschikbaar
  • De nieuwe regeling is de verbindende schakel tussen uitkerings- en premieovereenkomst

De jarenlange zwart-witdiscussie over defined benefit (DB)- en defined contribution (DC)-pensioenregelingen en de schelle toon van het debat zijn vervangen door een constructieve dialoog. De overheid en sociale partners ontplooien gezamenlijke initiatieven om een gulden middenweg te vinden tussen de uitkerings- en de premieovereenkomst.

Na eerder het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, DNB en de SER deed ook de Pensioenfederatie onlangs een oproep aan de sector om proactief mee te denken. “We kunnen het huidige pensioenstelsel niet meer uitleggen”, stelde directeur Gerard Riemen recent in het FD. ”We werken met aanspraken, maar mensen willen gewoon weten hoeveel geld er voor hen opzij is gezet.” Na jarenlange discussie pleit de vertegenwoordiger van ruim 300 pensioenfondsen nu ook voor een beschikbare premieovereenkomst.

Ondertussen wordt met gezwinde spoed gewerkt aan de toekomstbestendigheid van de Nederlandse pensioenregelingen. Het plan is om voortaan ook voor DC-regelingen een variabele uitkering toe te staan. De risico’s blijven daarbij collectief gedeeld en te grote fluctuaties in de uitkering worden voorkomen. Het wetsvoorstel voor een variabele pensioenuitkering staat op de rol voor medio dit jaar en heeft inmiddels een ruim draagvlak omdat het voorziet in een grote behoefte. De uitkeringsgaranties in Nederlandse pensioenregelingen blijken immers steeds moeilijker hard te maken. Het risico verschuift hierdoor vaker naar de deelnemer. Het is van belang dat dit transparant wordt gemaakt en dat de deelnemers zo goed mogelijk worden beschermd tegen onnodige risico’s.

Tegelijkertijd bereidt  de SER een advies voor dat ook een oplossing omvat voor de reeds opgebouwde pensioenen. Hoe deze eventueel ook kunnen worden omgezet naar de nieuwe regeling. Door deze omzetting te koppelen aan de afschaffing van de doorsneesystematiek kunnen naar verwachting de herverdelingseffecten van beide maatregelen voor alle pensioendeelnemers beperkt blijven.

Natte voeten in de polder
De voorstellen komen niet uit de lucht vallen. De sociale partners zetten de afgelopen jaren al de nodige tussenstappen naar een beter houdbare pensioenregeling. De traditionele DB-regeling is eerst versoberd via eindloon DB naar middelloon DB. Daarna ging de versobering door met de verandering van de automatische inflatiecorrectie in een conditionele indexatie.

Veel sociale partners namen in de laatste jaren een volgende stap door over te gaan op een CDC-regeling (collectieve defined contribution). Hierbij wordt de bijstortingsplicht van de werkgever, in het geval dat het pensioenfonds in financiële nood komt, afgeschaft. Boekhoudkundig zijn deze CDC-regelingen premieovereenkomsten, waardoor de pensioenregeling niet meer op de ondernemingsbalans drukt, maar voor de Nederlandse pensioenwet zijn en blijven het uitkeringsovereenkomsten. Steeds vaker maken de pensioenfondsen ook gebruik van hun ‘laatste toevlucht’ met afstempelen van opgebouwde pensioenrechten en het concreet verlagen van pensioenuitkeringen.

‘De premieovereenkomst met variabele uitkering bevat het beste van twee werelden’

Geleidelijk verschoof met bovenstaande bewegingen het risico dat samenhangt met een pensioenvoorziening al grotendeels van het pensioenfonds en/of de werkgever naar de deelnemers. De pensioenuitkering is merkbaar niet langer gegarandeerd. Formeel is de regeling echter nog altijd een defined benefit-uitkering. Hierdoor ontstaan geregeld misvattingen bij deelnemers over de daadwerkelijke pensioentoezegging, over wie welk risico draagt en over de verwachtingen van de hoogte van de latere uitkering. Dat creëert onzekerheid voor de werkenden en gepensioneerden en ondermijnt het vertrouwen in het pensioenstelsel. Langzaamaan krijgen we in de pensioenpolder dus natte voeten en duikelen we bijna in de sloot.

Werkgevers en werknemers ervaren deze situatie als kwetsbaar en zijn op zoek naar een écht toekomstbestendig pensioencontract. Een pensioenregeling die transparant is over wie welke risico’s draagt en daar vooraf duidelijke afspraken over maakt. Een regeling die begrijpelijker is voor de werknemers en de waardering voor de pensioenvoorziening weer laat terugkeren. En tegelijkertijd een oplossing vormt voor de werkgevers en leidt tot beheersbare pensioenlasten en de boekhoudkundige kwesties op de ondernemingsbalans vermindert. Een sprong over de sloot naar de droge DC walkant.

Een overstap naar een traditionele individuele premieovereenkomst blijkt veelal echter een te grote sprong. Maar de nu beoogde collectieve premieovereenkomst biedt een concreet alternatief. Deze pensioenregeling biedt een persoonlijke pensioenrekening met opgebouwd kapitaal en persoonlijke eigendomsrechten, een variabele uitkering met niet te veel fluctuaties en als vanouds collectieve risicodeling. Dit toekomstbestendig contract is als een aanlegsteiger waardoor de sprong over de sloot leidt tot een solide landing aan de DC-walkant. De collectieve premieovereenkomst is dus een logische volgende stap in het evolutionaire proces naar toekomstbestendige Nederlandse pensioenregelingen.

De sprong wagen
De collectieve premieovereenkomst is de gulden middenweg tussen een DB- en DC-pensioenregeling en bevat het beste van de twee werelden. Het is de verbindende schakel tussen uitkeringsovereenkomst en een premieovereenkomst. In de Nederlandse pensioenpolder lag er jarenlang een brede sloot tussen DB en DC. DB-pensioenregelingen worden echter door de realiteit steeds meer naar de oever gedreven en het is een kwestie van springen of in het water vallen. Vanaf de DC-walkant wordt nu met de premieovereenkomst met variabele uitkering een aanlegsteiger aangelegd. Dat maakt de sprong voor sociale partners van de DB-oever naar de DC-oever makkelijker. Wie wíl springen, kán binnenkort springen.

De komende maanden is het van belang dat het wetsvoorstel voor de variabele pensioenuitkering door de Eerste en Tweede Kamer komt. Het draagvlak is groot en het wetgevend proces ligt op koers. In de tussentijd werkt Robeco aan een concrete oplossing voor klanten. Onderdeel daarvan zal een nieuwe beleggingspropositie zijn voor de decumulatiefase. Naast de nieuwe premieovereenkomst met variabele uitkering zal natuurlijk ook de bestaande premieovereenkomst met vaste uitkering ondersteund blijven worden.
 
Klik hier om de volledige reactie van Robeco op het voorontwerp van de wetswijziging te lezen. Eerder werd over dit onderwerp al de white paper Op weg naar een optimale beschikbare premieregeling gepubliceerd.

Het evolutionaire proces van pensioenregelingen in Nederland
evolutionair-proces-549px.jpg
Gulden middenweg: collectieve premieovereenkomst slaat brug tussen DB en DC
Jacqueline Lommen

Jacqueline Lommen

Directeur Europese Pensioenen en bestuurslid Stichting PPI Robeco

"De PPI vervult als pensioeninstelling een belangrijke rol in het toekomstbestendig maken van het Nederlandse pensioenstelsel.”

Deel deze pagina:


Auteur

Jacqueline Lommen
Directeur Europese Pensioenen en bestuurslid Stichting PPI Robeco


Join the conversation



Nieuwsbrief

Meld u aan voor onze e-mail nieuwsbrief om updates te ontvangen en op de hoogte te blijven van aankomende webinars.