By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Lukas Daalder

Kopersgekte

30-07-2014 | Column | Lukas Daalder Hogere schuld leidt tot lagere kapitaalmarktrente. Het valt moeilijk te ontkennen…

Als er iemand een onderzoek zou doen naar het verband tussen de hoogte van staatsschuld en het niveau van de kapitaalmarktrente, vermoed ik dat de conclusie contra-intuïtief, maar helder zou zijn: meer schuld leidt tot een lagere kapitaalmarktrente. Kijk naar de structurele stijging van de staatsschuld van bijvoorbeeld de VS. Ten opzichte van het jaar 2000 is de schuld zo’n beetje verdubbeld van 55% naar 105% als percentage van het BBP. En wat heeft de kapitaalmarktrente gedaan? Juist: gedaald. Of wat denkt u van het geïndustrialiseerde land met de hoogste staatsschuld van de wereld, Japan, dat zo’n beetje de laagste rente ter wereld betaalt.

Centrale banken spelen zeker een rol…
Nou kan je zeggen dat het allemaal te danken is aan de centrale banken van de wereld. Die hebben immers, in een poging de economieën weer op de been te krijgen, de afgelopen jaren massaal staatsschuld opgekocht. Geen wonder dat de kapitaalmarktrente zo laag is: het zijn de centrale banken die de vrije marktwerking belemmeren, is het veelgehoorde argument. Dat de centrale banken hun greep op de kapitaalmarkt hebben verstevigd, en daarmee de kapitaalmarktrente hebben gedrukt valt moeilijk te ontkennen. Maar of dat het hele verhaal is, vraag ik me af. Zo was de Japanse kapitaalmarktrente al laag ver voordat de Bank of Japan serieus met het opkopen van de eigen staatsschuld begon. En hoe verklaren we de rally in Amerikaanse staatsobligaties sinds begin dit jaar, juist op het moment dat de centrale bank in de VS haar aankopen stapsgewijze verlaagt?

…maar er zijn ook andere kopers op de kust
Meer schuld leidt tot lagere kapitaalmarktrentes: hoe kan dat? Als je inziet dat de kapitaalmarktrente eigenlijk de ‘prijs’ van schuld is, ligt het standaardantwoord van een econoom voor de hand: meer vraag dan aanbod. Dat het aanbod van schuld de afgelopen 20 jaar fenomenaal is toegenomen, is slechts één kant van het verhaal. Zolang de vraag naar schuld maar even hard toeneemt, hoeft het geen consequenties voor de prijs van schuld, oftewel de kapitaalmarktrente. Een daling van de kapitaalmarktrente geeft in dat geval aan dat de vraag zelfs nog meer is gestegen dan het aanbod. Nu vraagt u zich misschien af wie al die schuld tegen een steeds lagere vergoeding is blijven kopen. Dat de centrale banken ongeacht alles kopen, daar kan je je nog iets bij voorstellen, maar wie zijn die andere kopers dan?

Het antwoord: U en ik. Weliswaar niet persoonlijk – ik heb tenminste nog geen obligatie gekocht, dit jaar - maar indirect, via onze pensioenpot doen wij gewoon lustig mee met de aankoop van die nieuw uitgegeven schuld. Gestegen welvaart, vergrijzing en de door regelgevers ingegeven draai naar risicoverlaging hebben de vraag naar ‘risicovrije’ staatsschuld ondersteund.

Vraag ik me toch af waar de rente had gestaan als er niet zoveel nieuwe staatsschuld was uitgegeven…

Dit artikel is eerder verschenen in het Financieele Dagblad van woensdag 9 juli 2014
Lukas Daalder

Lukas Daalder

CIO Investment Solutions
Deel deze pagina:


Auteur

Lukas Daalder
CIO Investment Solutions


Join the conversation



Nieuwsbrief

Meld u aan voor onze e-mail nieuwsbrief om updates te ontvangen en op de hoogte te blijven van aankomende webinars.