By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Demografie: vloek of zegen?

16-12-2015 | Visie
.

Bevolkingsgroei leidt alleen tot economische groei als de beroepsbevolking goed is opgeleid en getraind, zegt demografie-expert Hamish McRae.

In het kort:
  • Bevolkingsgroei geen bedreiging zolang mensen vaardigheden ontwikkelen
  • ‘Volg niet alleen het geld, maar volg de slimme mensen’
  • Verstedelijking positief omdat mensen in steden makkelijker te voeden zijn
  • China, India en de VS belangrijk voor wereldwijd economisch succes

De wereldbevolking blijft toenemen, maar dat is op zich niet zo'n probleem. Het gaat erom dat bedrijven uit ontwikkelde en opkomende landen de beroepsbevolking goed benutten, zei McRae op het Robeco World Investment Forum in Hongkong.

“De demografie beweegt ieder jaar maar een klein beetje, terwijl de markten juist met de snelheid van het licht bewegen”, zegt McRae. Op de lange termijn hebben demografische factoren een grote invloed op het rendement van beleggingen, maar bevolkingsgroei leidt op zichzelf niet automatisch tot een hogere economische groei, zegt hij.

“Bevolkingsgroei is alleen een drijfveer voor economische groei als die bevolking goed is opgeleid en goed wordt ingezet”, zegt hij. “Een hoge werkloosheid onder jongeren leidt tot maatschappelijke instabiliteit en in sommige delen van de wereld kan dat rampzalige gevolgen hebben, zoals in een groot deel van Noord-Afrika en het Midden-Oosten.”

Technologie als belangrijke drijfveer
Een andere belangrijke drijfveer voor economische groei is technologie. McRae is optimistisch over de invloed van technologie in de komende decennia: “Een oudere wereld kan ook succesvol zijn, omdat mensen dankzij de technologie langer kunnen doorwerken. Voor zwaar werk op een bouwplaats kun je het beste onder de 40 jaar zijn. Maar als je mensen moet bedienen, maakt het niet uit dat je wat ouder bent. Het wordt steeds belangrijker om mensen op de juiste manier te benutten.”

‘In de opkomende wereld is groei waarschijnlijker’

En volgens hem is de IT-revolutie – met ontwikkelingen van smartphonetechnologie tot elektrische auto's – nog lang niet voorbij. “Ik denk dat de IT-revolutie nog maar net is begonnen, en dat deze ook in de komende generatie een drijfveer is voor groei in zowel ontwikkelde als opkomende markten”, zegt hij. “We hebben nog lang niet alle vruchten geplukt van deze revolutie, maar er gaan wel verschillen ontstaan. In de opkomende wereld is groei namelijk waarschijnlijker.”

“Het is zeer belangrijk wat er gaat gebeuren in China, India en de VS. Als het daar goed gaat en ze weten ook de milieuproblemen en economische problemen op te lossen, dan kan de wereldeconomie de komende 50 jaar floreren. Maar als het daar niet goed gaat, hebben we een probleem.”

Niks nieuws over China en India
Volgens McRae lopen China en India al eeuwenlang voorop op het gebied van demografische en economische groei, terwijl dat voor de VS relatief nieuw is. “Aan het begin van de jaartelling was het Romeinse Rijk op economisch gebied slechts het derde rijk ter wereld. Het grootste rijk was India en daarna kwam China.”

“Als we teruggaan naar 1820 – toen de Industriële Revolutie net op gang kwam – hadden de landen met de meeste inwoners ook de grootste economie, aangevoerd door China en India. In de 200 jaar daarna is de wereldeconomie compleet veranderd, met Europa en de VS als nieuwe koplopers.”

‘India haalt China rond 2020 in als land met de grootste bevolking ter wereld’

“Het lijkt erop dat de wereldbevolking afvlakt op 10-11 miljard mensen”, zegt hij over de bevolkingsgroei. “Europa en Japan verouderen snel, terwijl Noord-Amerika jong blijft. Er zijn dus verschillen binnen de ontwikkelde wereld – sommige landen worden ouder en sommige landen blijven jong.”

“Binnen de opkomende wereld verschuift het leeftijdsvoordeel van China naar India. India haalt China rond 2020 in als land met de grootste bevolking ter wereld. In Afrika blijft de bevolkingsgroei hoog. Het is alleen de vraag of een toenemende bevolking positief is of juist negatief. Het korte antwoord is dat het positief is, maar alleen als de mensen goed zijn opgeleid en getraind.”

Verstedelijking is positief
Volgens McRae is verstedelijking eerder positief dan negatief, omdat het eenvoudiger is de toenemende bevolking te onderhouden in steden. “Het is duidelijk dat de wereldbevolking tot 2050 blijft toenemen. Dat roept de vraag op of we iedereen dan wel van voedsel kunnen voorzien. Het grootste deel van deze extra mensen woont in steden en dat is een groot pluspunt, omdat het makkelijker is om mensen in de stad te voeden en te voorzien van diensten. Iedereen die verstedelijking ziet als een ramp, heeft het mis.”

Hij gelooft dat het vruchtbaarheidscijfer ook een ondersteunende factor is. Gezinnen worden namelijk steeds kleiner, wat leidt tot een lager vervangingscijfer – het aantal geboren kinderen om de overleden ouders te vervangen. “Overal ter wereld dalen de vruchtbaarheidscijfers, zelfs in Afrika”, zegt hij. “In de ontwikkelde wereld ligt het vervangingscijfer op 2,1 kinderen per moeder. In Noord-Amerika ligt dit cijfer iets lager, terwijl Europa er zelfs ruim onder zit. Alleen Frankrijk en het VK komen in de buurt van een vervangingscijfer van twee.”

‘In feite is er een vrijwillig eenkindbeleid in Macau en Hongkong’

“De bevolking groeit nog steeds het hardst in Afrika, waar in landen als Niger elke vrouw gemiddeld 6,5 kinderen heeft. Singapore heeft het laagste vervangingscijfer ter wereld en met 1,1 kind per moeder is er in Macau en Hongkong in feite een vrijwillig eenkindbeleid. Gaat de afschaffing van het eenkindbeleid in China voor veel verandering zorgen? Ik denk het niet. Eigenlijk verwacht ik dat in China een vrijwillig vruchtbaarheidscijfer van onder de 2 mogelijk is.”

Opkomende markten gaan harder groeien
McRae denkt dat toekomstige economische groei vooral van opkomende markten komt en dat de groei in dit decennium hoger is dan in het vorige decennium. “De kans is groot dat de economie in de periode 2010-2020 harder groeit dan in de periode 2000-2010. De reden hiervoor is dat we de komende vijf jaar waarschijnlijk geen financiële instorting meemaken zoals in 2008”, zegt hij.

“Op dit moment is de groei traag en zijn de rendementen laag, maar we mogen ervan uitgaan dat de wereldeconomie op de lange termijn weer harder gaat groeien. De kans bestaat dat deze groei wordt aangejaagd door de groei in de opkomende wereld.”

“Het allerbelangrijkste is dat er straks veel meer mensen op de wereld zijn en dat we die goed moeten benutten. In de beleggingswereld kijken we dan waar onderwijs de kwaliteit van het menselijk kapitaal daadwerkelijk verbetert. Ik denk dat de landen en bedrijven die hierin slagen, gaan groeien. Je moet dus niet het geld volgen, maar de slimme mensen.”

Deel deze pagina:

Join the conversation



Nieuwsbrief

Meld u aan voor onze e-mail nieuwsbrief om updates te ontvangen en op de hoogte te blijven van aankomende webinars.