By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

Robeco uses cookies to analyze your visit to this site, to share information via social media and to personalize the site and advertisements in line with your own preferences. By clicking on agree or by continuing on this site, you agree to the above. More information and adjusting cookie settings.

AGREE

By continuing on this site you have agreed to cookies being placed and accessed by this website. More information and adjusting cookie settings.

The rise of the machines: don’t be scared, embrace it

De robots komen eraan: wees niet bang, omarm ze

23-03-2015 | Visie | Chris Berkouwer 'The Smart Factory', 'Industrial Internet', 'Factory 4.0'. Al deze concepten hebben te maken met een van de krachtigste langetermijntrends in de wereldwijde industriële sector: industriële automatisering. We hebben dit thema uitvoerig bestudeerd en geanalyseerd hoe onze fondsen kunnen profiteren van deze trend. Deze reis heeft ons gebracht naar interessante bedrijven in alle uithoeken van de wereld, van zeer gesloten robotproducenten in Japan tot leidende pioniers in de VS en Europa.

In het kort
  • Automatiseringsmarkt kan twee tot drie keer zo hard groeien als het bbp
  • Drijfveren zijn hogere productiviteit, energie-efficiëntie en kostenbeheersing
  • Robotica, hoofdbestanddelen en beheersoftware zijn het aantrekkelijkst
Factory 4.0
Een fabriek zonder computers is tegenwoordig ondenkbaar. De toepassing van IT in fabrieksprocessen – oftewel industriële automatisering – leidt tot een flinke verbetering van de productiviteit en kwaliteit. Bovendien worden fabrieken steeds slimmer. Sensoren verschaffen waardevolle gegevens voor preventief onderhoud op belangrijke componenten. Robots worden aan het werk gezet om moeilijk, gevaarlijk en saai werk te doen. En dat zijn nog maar een paar voorbeelden. Veel bedrijven positioneren zich al als de fabriek van de toekomst: 'Factory 4.0'. De hoeveelheid software en technologie neemt nog verder toe en daarmee de complexiteit. Winnaars op de lange termijn zijn bedrijven die met de slimste oplossingen komen om hun klanten door deze complexiteit te loodsen.

Drijvende krachten voor automatisering
Industriële automatisering valt uiteen in wat we noemen 'fabrieksautomatisering' (het maken van dingen) en 'procesautomatisering' (het maken van materialen). Bij fabrieksautomatisering draait het om de 'spieren': aandrijvers en robotarmen moeten dagen achterelkaar steeds dezelfde taak kunnen uitvoeren. Bij procesautomatisering draait het daarentegen om de 'hersenen': een centrale computer verteert continu bergen informatie en stuurt opdrachten naar de rest van de fabriek.

Het belang van beide soorten automatisering wordt gedreven door vijf factoren:
  1. Zoektocht naar hogere productiviteit
  2. Digitalisering van de werkvloer
  3. Behoefte aan energie-efficiëntie
  4. Strengere veiligheidsnormen
  5. Stijgende arbeidskosten, met name in opkomende markten

'De groei kan twee tot drie keer zo hoog zijn als die van het bbp. Niet slecht voor een stuk apparatuur'

De omvang van de wereldwijde automatiseringsmarkt wordt geschat op ongeveer EUR 130 miljard. Afhankelijk van het specifieke segment kan de groei twee tot drie keer zo hoog zijn als die van het bbp. Niet slecht voor het verkopen van een stuk apparatuur.

Beleggingsmogelijkheden
In onze zoektocht naar beleggingsmogelijkheden kijken we naar de gebieden met het hoogste potentieel voor groei en waardecreatie. De drie interessantste gebieden zijn:
  1. Robotica
  2. Hoofdbestanddelen
  3. Beheersoftware
1. Transformers: vermomde robots
Laten we beginnen met het fascinerende segment 'Robotica'. Robots zijn niet nieuw voor onze samenleving. Sterker nog, we kennen ze al ruim een halve eeuw. In het begin werden robots vooral ingezet om zeer eentonige en moeilijke taken uit te voeren in gevaarlijke omgevingen, maar tegenwoordig worden ze ingezet in steeds meer sectoren en toepassingen. Wereldwijd wordt de robotmarkt – die EUR 10 miljard waard is – gedomineerd door vier grote spelers: twee uit Japan (Fanuc en Yaskawa Electric), een uit Zwitserland (ABB) en een kleine Duitse speler (KUKA). Dit zijn ook de enige beursgenoteerde bedrijven die groot genoeg zijn om in te beleggen.

Enorm groeipotentieel, vooral in China
Het aantal robots in de wereld is exponentieel gegroeid. De robotverkoop is het afgelopen decennium gemiddeld met bijna 10% per jaar gestegen. In 2014 is het aantal getransporteerde industriële robots wereldwijd zelfs met 15% gestegen naar 200.000 eenheden. Deze ontwikkeling zal doorzetten, want robots worden steeds goedkoper, sneller en slimmer. Ongeveer 70% van alle robots ging naar Korea, Japan, Duitsland, de VS en China. En dat is geen toeval, want deze landen zijn de grootmachten van de wereldwijde auto-industrie – de sector waar het meest gebruik wordt gemaakt van robotica. In 2013 werd China zelfs de grootste robotmarkt met een aandeel van 20% van het totale aanbod. Een ander interessant feitje: in de Japanse auto-industrie is 1 op de 6 werknemers een robot. In Duitsland is dit 1 op de 9, maar in China is dit nog maar 1 op de 45. Over groeipotentieel gesproken!

C-3PO op de werkvloer
Wat zit er eigenlijk achter deze groeiversnelling? Er zijn twee belangrijke drijfveren voor deze opwaartse trend: de opkomst van samenwerkende robots en de intrede van robots in niet-traditionele sectoren. Ten eerste duiken er zogenaamde samenwerkende robots op – of 'CoBots'. Jazeker, robots werken niet meer alleen vanuit een kooi. Binnenkort werken we met ze samen op de werkvloer. C-3PO uit Star Wars of de welbespraakte HAL 9000 uit A Space Odyssey worden realiteit. Ten tweede worden robots niet meer hoofdzakelijk gebruikt in de traditionele auto-industrie, maar ook steeds vaker in sectoren als elektronica, luchtvaart, levensmiddelen & dranken en medische toepassingen. De International Federation of Robotics (IFR) verwacht dat de robotmarkt door deze ontwikkelingen in 2015-2017 minimaal met 12% per jaar zal groeien en in China zelfs met 25%.

De perfecte werknemer
Robots hebben veel voordelen. Ze voeren vaak gevaarlijk werk uit, werken hard (24/7) en eisen geen betere arbeidsomstandigheden of hogere lonen. De kosten zijn natuurlijk ook belangrijk. Zo is de looninflatie in China het afgelopen decennium bijna verdrievoudigd, terwijl de prijzen voor robots zijn gedaald. Hierdoor is de investering in een robot al binnen drie jaar terugverdiend. Na slechts drie jaar is het dus goedkoper om dingen te laten produceren door een robot dan door een fabrieksarbeider!

'Worden we allemaal vervangen door robots met massawerkloosheid tot gevolg?'

Worden we allemaal vervangen door robots?
Robots hebben niet alleen maar voordelen. De grootste discussie gaat over de maatschappelijke gevolgen. Worden we bijvoorbeeld allemaal vervangen door robots met massawerkloosheid tot gevolg? Daar kunnen we kort over zijn: nee! De cijfers uit landen die veel gebruikmaken van industriële robots wijzen juist op hogere groei en lagere werkloosheid. Op den duur zal er simpelweg een verschuiving plaatsvinden van gevaarlijke banen naar veiligere banen die meer op service zijn gericht. Zelfs in China, waar de vervanging van arbeiders door robots zou kunnen leiden tot maatschappelijke onrust, geeft de regering toe dat het land de kwaliteit van zijn industrieën niet kan verbeteren als er niet wordt geautomatiseerd. Soms moet je lijden op korte termijn om op lange termijn winst te boeken.

2. Hoofdbestanddelen: handleiding voor wereldheerschappij
Een ander interessant segment is het segment 'Hoofdbestanddelen', bestaande uit spelers die essentiële veldinstrumenten produceren, variërend van sensoren tot pneumatisch gereedschap en snelheidsregelaars. Hoe complexer fabrieken worden, hoe lastiger het is om alle processen bij te houden. Zo kunnen sensoren dienen als een menselijk oog om verschillende deelprocessen te monitoren, zoals de werking van robots en logistieke instrumenten, maar ook warmte en druk. De verzamelde informatie wordt naar een centrale computer gestuurd en die bepaalt wat er daarna moet gebeuren. Gezien het grote aantal componenten in een fabriek is het belangrijk om te kijken welke essentieel zijn in het automatiseringsproces. Als een van die componenten uitvalt, kan een fabriek dagenlang stilgelegd worden – een risico dat geen bedrijf wil nemen.

3. Software is king
Tot slot is het belangrijk om exposure te hebben naar bedrijven die zich bezighouden met 'Beheersoftware'. Deze bedrijven zijn namelijk de lijm die alles bij elkaar houdt. Zoals de term al doet vermoeden, ontwikkelen ze software om alle geautomatiseerde processen in een fabriek in de gaten te houden. Het doel van deze programma's is het in de juiste context plaatsen van informatie die uit de machines is gehaald. Het resultaat wordt vervolgens getoond op één interface. De besturingssystemen van Windows en Apple zijn hier voorbeelden van. Die zijn bij iedereen bekend en eenvoudig te gebruiken. De fabrieken draaien echter op tientallen verschillende besturingssystemen en -software. Je kunt je wel voorstellen dat iedereen gek werd van zo veel interfaces en systemen. Gelukkig stapt de sector over naar meer open systemen, waardoor het gemakkelijker is om te overzien wat er allemaal gebeurt.

De robots komen eraan: wees niet bang, omarm ze!
We zijn op zoek geweest naar manieren om te profiteren van de groeiende automatiseringssector. Hoewel industriële automatisering niet nieuw is, is het een van de sterkste seculiere en meest robuuste trends in de wereldwijde industriële sector. De waardeketen is vrij complex, omdat er veel verschillende spelers actief zijn in veel verschillende eindmarkten. De meeste groei en waarde worden gecreëerd in de segmenten robotica, hoofdbestanddelen en beheersoftware. En in deze segmenten zijn dan ook de meest interessante 'pure play' bedrijven actief. Bedrijven die niet alleen liefhebbers van sciencefiction of onze verbeelding aanspreken, maar daadwerkelijk een belangrijke rol spelen in de volgende industriële revolutie, oftewel 'Factory 4.0'.

Deel deze pagina:


Join the conversation



Nieuwsbrief

Meld u aan voor onze e-mail nieuwsbrief om updates te ontvangen en op de hoogte te blijven van aankomende webinars.